รัฐบาลเกาหลีใต้เดินหน้าบังคับใช้ "กฎหมายพื้นฐานด้านปัญญาประดิษฐ์" (AI Basic Act) หวังปูทางสู่มหาอำนาจ AI ท็อป 3 ของโลก ชูจุดเด่นบังคับใช้การควบคุมโดยมนุษย์ในกลุ่มความเสี่ยงสูง พร้อมสั่งติดป้ายกำกับคอนเทนต์จาก AI ให้ชัดเจน ฝั่งสตาร์ทอัพโอด กฎระเบียบกำกวมและภาระด้านการปฏิบัติตามอาจฉุดรั้งขีดความสามารถการแข่งขัน

รัฐบาลเกาหลีใต้เริ่มบังคับใช้ "กฎหมายพื้นฐานด้านปัญญาประดิษฐ์" (AI Basic Act) ในวันนี้ (22 ม.ค.) โดยระบุว่าเป็นชุดกฎหมายกำกับดูแลปัญญาประดิษฐ์ที่ครอบคลุมฉบับแรกของโลก มีเป้าหมายเสริมสร้างความเชื่อมั่นและความปลอดภัยในภาคเอไอ พร้อมวางตำแหน่งประเทศให้เป็นผู้นำด้านเทคโนโลยีนี้ อย่างไรก็ตาม กลุ่มสตาร์ตอัพแสดงความกังวลว่าภาระการปฏิบัติตามกฎหมายอาจเป็นอุปสรรคต่อการเติบโต

กฎหมายดังกล่าวมีผลบังคับใช้ก่อนความพยายามลักษณะเดียวกันในยุโรป ซึ่งกฎหมาย EU AI Act จะทยอยบังคับใช้เป็นระยะจนถึงปี 2027 ท่ามกลางความเห็นที่แตกต่างกันทั่วโลกเกี่ยวกับการกำกับดูแลเอไอ โดยสหรัฐฯ สนับสนุนแนวทางผ่อนคลายเพื่อไม่ให้ขัดขวางนวัตกรรม ขณะที่จีนเริ่มออกกฎบางส่วนและเสนอจัดตั้งกลไกประสานการกำกับดูแลระดับโลก

สาระสำคัญของกฎหมายเกาหลีใต้กำหนดให้บริษัทต้องมีการกำกับดูแลโดยมนุษย์ในระบบเอไอที่มี "ผลกระทบสูง" ครอบคลุมด้านความปลอดภัยนิวเคลียร์ การผลิตน้ำดื่ม ระบบขนส่ง การแพทย์ และการเงิน เช่น การประเมินเครดิตและคัดกรองสินเชื่อ

นอกจากนี้ บริษัทต้องแจ้งผู้ใช้งานล่วงหน้าหากมีการนำ AI มาใช้ในบริการ และต้องติดป้ายกำกับ ผลผลิตที่สร้างจาก AI ให้ชัดเจน โดยเฉพาะในรายที่แยกไม่ออกว่าเป็นของจริงหรือสิ่งที่ AI สร้างขึ้น อย่างไรก็ดี บทลงโทษมีอัตราสูง เช่น การไม่ติดป้ายกำกับ AI อาจถูกปรับสูงสุด 30 ล้านวอน หรือราว 20,400 ดอลลาร์สหรัฐ

...

กระทรวงวิทยาศาสตร์และไอซีทีระบุว่า กรอบกฎหมายนี้ออกแบบมาเพื่อส่งเสริมการนำเอไอไปใช้ ควบคู่กับการสร้างฐานความปลอดภัยและความไว้วางใจ โดยร่างกฎหมายผ่านการหารืออย่างกว้างขวาง และภาคธุรกิจจะได้รับช่วงผ่อนผันอย่างน้อยหนึ่งปีก่อนที่รัฐจะเริ่มบังคับใช้บทลงโทษทางปกครอง

ด้านนายแบ คยอง-ฮุน รัฐมนตรีกระทรวงวิทยาศาสตร์และไอซีที อดีตผู้อำนวยการฝ่ายการวิจัย AI จาก LG ระบุว่า กฎหมายนี้เป็น "รากฐานเชิงสถาบันที่สำคัญ" ต่อเป้าหมายของเกาหลีใต้ในการก้าวขึ้นเป็นหนึ่งในสามมหาอำนาจ AI ของโลก

อย่างไรก็ตาม กลุ่มสตาร์ทอัพ Startup Alliance แสดงความกังวลอย่างมาก และไม่พอใจที่รายละเอียดสำคัญยังไม่ชัดเจน โดยระบุว่ารายละเอียดในข้อกฎหมายบางส่วนยังมีความคลุมเครือ ซึ่งอาจทำให้บริษัทเลือกแนวทางที่ "เพลย์เซฟ" เพื่อหลีกเลี่ยงความเสี่ยงด้านกฎระเบียบมากเกินไปจนขัดขวางการสร้างสรรค์สิ่งใหม่ๆ พร้อมทั้งตั้งคำถามว่า "ทำไมเกาหลีใต้ต้องรีบเป็นประเทศแรกที่ทำเรื่องนี้?" ท่ามกลางการแข่งขันระดับโลกที่ดุเดือด

กระทรวงฯ ระบุว่าจะจัดตั้งแพลตฟอร์มคำแนะนำและศูนย์สนับสนุนเฉพาะช่วงผ่อนผัน พร้อมพิจารณามาตรการลดภาระอุตสาหกรรม รวมถึงความเป็นไปได้ในการขยายระยะเวลาผ่อนผัน หากสถานการณ์ในและต่างประเทศเอื้ออำนวย.

ที่มา Reuters