Milieuorganisatie Comité Schone Lucht (CSL) doet aangifte tegen energiebedrijf RWE. Het bedrijf zou in zijn centrales houtpellets stoken die niet duurzaam zijn, en daardoor ten onrechte miljoenen aan subsidies ontvangen.

De elektriciteitscentrale van RWE in GeertruidenbergBron Raymond Rutting / de Volkskrant

is economieredacteur voor de Volkskrant en sinds 2021 specialist op het gebied van de energietransitie.

Gepubliceerd op 22 december 2025, 05:00Leestijd 3 min

Volgens de milieuorganisatie krijgen houtpellets afkomstig uit Maleisië het label ‘afval- en resthout’. Zo’n stempel is in Nederland nodig om ze als duurzaam aan te merken. Op basis van deze classificatie ontvangt RWE tientallen miljoenen euro’s subsidie om de pellets te kunnen gebruiken in zijn (voormalige) kolencentrales.

Maar de controles op de veronderstelde duurzame herkomst van de pellets schieten volgens CSL ernstig tekort. De certificaten die de Maleisische pellets krijgen, zijn ten onrechte groen, aldus het comité. In Nederland is de certificatie in handen van het in Rotterdam gevestigde Green Gold Label (GGL). Volgens de milieuorganisatie zou GGL niet de verplichte inspecties uitvoeren. Controles op de juiste verwerking van het hout maakt de instantie niet openbaar.

Volgens CSL bestaat verificatie nu louter uit het nalezen van documenten die door de houtverwerkende bedrijven zelf worden ingevuld. Directeur Fenna Swart zegt dat door dit gebrek aan transparantie het toezichtsysteem onbetrouwbaar is. ‘Hierdoor valt niet vast te stellen of het gebruikte hout echt uit reststromen komt, of uit gekapt bos.’

Mogelijk illegale import

De milieuorganisatie zegt sterke aanwijzingen te hebben dat pelletfabrieken in Maleisië hele bomen gebruiken, in plaats van afvalhout en zaagselresten. Dit zou onder meer blijken uit het feit dat op foto’s op de website van enkele Maleisische pelletmakers grote hoeveelheden boomstammen te zien zijn. Lucht- en ruimtefoto’s op Google Earth bevestigen dit beeld.

Uit onderzoek van CSL en haar Britse collega-organisatie Biofuelwatch zou blijken dat RWE in 2024 bijna 200 duizend ton houtpellets importeerde uit dit land. Zij baseren zich op cijfers van het Europese statistiekbureau Eurostat.

Comité Schone Lucht diende afgelopen zomer samen met het Britse Biofuelwatch een handhavingsverzoek in bij de toezichthouder, de Nederlandse Emissieautoriteit (NEa), om op te treden tegen deze mogelijk illegale houtimport. NEa heeft daarop een onderzoek ingesteld. De resultaten daarvan worden begin volgend jaar gepubliceerd.

Volgens CSL, dat onlangs door NEa is geïnformeerd over de voortgang van het onderzoek, zou de toezichthouder in het rapport constateren dat geen sprake is van onoorbare feiten. Er zal daarom niet handhavend worden opgetreden. NEa wil niet reageren op vragen totdat het rapport geopenbaard is. Ook Green Gold Label laat weten pas daarna vragen te beantwoorden.

Geen feitelijke controle

Volgens Swart deugt NEa’s conclusie niet. Het huidige controlesysteem noemt ze ‘gesloten en oncontroleerbaar’. Omdat NEa zelf geen toezicht uitoefent, maar zich baseert op het werk van certificeringsinstanties als GGL, is er feitelijk geen controle, stelt ze. ‘De overheid heeft dus geen inzicht, de onafhankelijke toezichthouder evenmin, net zo min als het publiek. Terwijl intussen miljoenen aan subsidies worden toegekend.’

Volgens CSL leidt het gebrekkige toezicht en het gebruik van houtpellets tot illegale houtkap in landen als Maleisië, waardoor de lokale biodiversiteit ernstig wordt geschaad. Ook veroorzaakt het verbranden van hout volgens veel milieuorganisaties en sommige wetenschappers zelfs meer CO2-uitstoot dan het verstoken van kolen.

RWE wil niet inhoudelijk reageren op de aangifte. Wel laat het concern weten biomassapellets te importeren uit onder meer Maleisië, maar noemt geen hoeveelheden. RWE benadrukt ‘de geldende regels omtrent de duurzaamheid van biomassa zeer serieus te nemen. We onderschrijven het belang hiervan.’ Het concern zegt de afgelopen jaren altijd te hebben aangetoond ‘dat de door ons geïmporteerde biomassa voldoet aan de daarvoor geldende regels en voorwaarden van RVO, de NEa en de overheid’.

Foute biomassa

Hoewel RWE formeel niet verantwoordelijk is voor de certificering, werkt het energieconcern door afname van de pellets volgens CSL willens en wetens mee aan een systeem van ‘foute biomassa’. Daarom is de aangifte gericht tegen RWE, aldus Swart. CSL hoopt via het strafrecht alsnog informatie boven water te krijgen die mogelijk niet in de eindversie van het NEa-rapport komt.

Comité Schone Lucht verzet zich al jaren fel tegen het gebruik van houtpellets voor verbranding in energiecentrales en stelt dat de opgewekte elektriciteit ten onrechte als groen wordt aangemerkt. Het eist directe stopzetting van subsidies en de import, en wil dat eerdere subsidies worden terugbetaald als blijkt dat het toezicht inderdaad tekortgeschoten is.

Voorstanders van het gebruik van biomassapellets stellen dat met het gebruik van biomassa een gesloten klimaatsysteem ontstaat, omdat aanplant van nieuw bos de uitgestoten CO2 weer opneemt. Hierdoor draagt duurzame biomassa volgens hen niet bij aan de verdere opwarming van het klimaat, een zienswijze die door onder meer CSL wordt bestreden.

Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.

Help ons door uw ervaring te delen: